4140 / 42CrMo4 / 1.7225; yüksek dayanım, tokluk ve ısıl işlem kabiliyeti sunan krom-molibden alaşım çeliğidir. Yuvarlak, dövme, lama, sac ve dikişsiz boru formlarında tedarik edilebilir.
4140, 42CrMo4 ve 1.7225; krom-molibden alaşımlı ıslah çeliği ailesinde yer alan yaygın tanımlardır. Yüksek dayanım, tokluk, sertleşebilirlik ve yorulma dayanımı istenen makine elemanlarının üretiminde kullanılır.
4140, AISI/SAE kökenli bir tanımdır; 42CrMo4 ise EN sistemi içindeki karşılıktır. Bu kaliteler piyasada yakın karşılıklar olarak anılsa da, kimyasal bileşim sınırları, ürün standardı, teslim şartı ve sertifikadaki gerçek değerler sipariş sırasında ayrıca kontrol edilmelidir.
Saf Çelik; 4140 ailesini yuvarlak çelik, dövme çelik, kare, lama, sac ve dikişsiz boru formunda değerlendirebilir. Yuvarlak çelik talepleri yaklaşık 10 mm - 1300 mm çap aralığında incelenebilir. Güncel stok, ölçü ve tedarik durumu teklif aşamasında teyit edilmelidir.
| Yaygın ürün adı | 4140 / 42CrMo4 Alaşım Çeliği |
| EN tanımı | 42CrMo4 |
| Malzeme numarası | 1.7225 |
| ABD referansı | AISI / SAE 4140 |
| Ana standart | EN ISO 683-2; eski EN 10083-3 |
| Dövme ürün referansı | EN 10250-3; ürün ve teslim şartına göre |
| Çelik grubu | Krom-molibden alaşımlı ıslah çeliği |
| Ürün Formu | Kullanım Notu |
|---|---|
| Yuvarlak Hadde ve Dövme Çelik | Mil, şaft, dişli, burç, flanş, krank ve yüksek yük taşıyan makine parçaları için kullanılır. |
| Kare ve Lama Çelik | İşlenerek üretilecek parçalar, bağlantı elemanları ve özel konstrüksiyon uygulamalarında değerlendirilir. |
| 4140 Çelik Sac | Isıl işlem ve yüksek mekanik dayanım gerektiren plaka parçaları için tercih edilebilir. |
| Dikişsiz Boru | Dış çap, et kalınlığı, boru standardı ve teslim şartı ayrıca belirtilmelidir. |
| Islahlı 4140 QT | Belirli mekanik değerler ve sertlik aralığı istenen dövme veya yuvarlak çelik uygulamaları için değerlendirilir. |
4130, 4140 ve 4150 dikişsiz boru ihtiyaçları için 4140 / 4150 Dikişsiz Borular sayfasını; sertifikalı ıslahlı malzeme talepleri için ise Islahlı 4140 Dövme Çelikler sayfasını inceleyebilirsiniz.
Aşağıdaki değerler 42CrMo4 / 1.7225 için genel kimyasal bileşim referanslarıdır. Nihai kimyasal analiz, sevk edilen malzemeye ait 3.1 sertifikası üzerinden teyit edilmelidir.
| Element | Bileşim |
|---|---|
| Karbon (C) | %0,38 - 0,45 |
| Silisyum (Si) | %0,10 - 0,40 |
| Manganez (Mn) | %0,60 - 0,90 |
| Fosfor (P) | %0,025 maks. |
| Kükürt (S) | %0,035 maks. |
| Krom (Cr) | %0,90 - 1,20 |
| Molibden (Mo) | %0,15 - 0,30 |
42CrMo4 için mekanik özellikler, malzemenin teslim ve ısıl işlem durumuna göre ciddi biçimde değişir. Aynı kalite adıyla satılan tavlı, normalize veya ıslahlı ürünler aynı sertlikte ve dayanımda kabul edilmemelidir.
| Teslim Şartı | Açıklama |
|---|---|
| +AR | Haddeleme sonrası durum; sonraki işleme veya ısıl işlem için tercih edilebilir. |
| +A | Yumuşak tavlı durum; işlenebilirlik ve şekillendirme için avantaj sağlayabilir. |
| +N | Normalize edilmiş durum; daha dengeli yapı ve mekanik özellikler için kullanılabilir. |
| +QT | Su verme ve temperleme uygulanmış ıslahlı durum; mekanik değerler çap ve sertifika şartına göre tanımlanır. |
Aşağıdaki değerler, 42CrMo4 için ıslahlı durumdaki genel referans değerlerdir. Isıl işlem çapı veya etkin kesit büyüdükçe elde edilebilen dayanım değişir. Bu tablo; tavlı, normalize veya boru formundaki her 4140 ürünü için geçerli kabul edilmemelidir.
| Isıl İşlem Çapı / Kesiti | Min. Akma Dayanımı | Çekme Dayanımı | Min. Uzama |
|---|---|---|---|
| 16 mm'ye kadar | 900 MPa | 1.100 - 1.300 MPa | |
| 16 - 40 mm | 750 MPa | 1.000 - 1.200 MPa | |
| 40 - 100 mm | 650 MPa | 900 - 1.100 MPa | |
| 100 - 160 mm | 550 MPa | 800 - 950 MPa | |
| 160 - 250 mm | 500 MPa | 750 - 900 MPa |
Yüksek dayanım, sertlik, darbe değeri, ultrason muayene, iç kalite veya belirli bir sertlik aralığı isteniyorsa; bu şartlar sipariş ve teklif aşamasında yazılı olarak belirtilmelidir.
42CrMo4, kontrollü ısıl işlem sonrasında yüksek mekanik özellikler elde edebilen bir ıslah çeliğidir. Isıl işlem sıcaklığı, soğutma ortamı, temperleme sıcaklığı, parça kesiti ve hedef mekanik değerler birlikte değerlendirilmelidir.
| İşlem | Genel Referans Aralığı |
|---|---|
| Yumuşak Tavlama | Yaklaşık 680 - 720°C |
| Normalizasyon | Yaklaşık 840 - 880°C |
| Sertleştirme | Yaklaşık 820 - 860°C; uygun soğutma ortamı ile |
| Temperleme | Yaklaşık 540 - 680°C; hedef sertlik ve dayanım değerine göre |
Bu sıcaklıklar yalnızca genel teknik referans niteliğindedir. Nihai ısıl işlem prosesi, parça geometrisi, kesit, hedef sertlik, deformasyon riski ve ilgili teknik şartnameye göre belirlenmelidir.
42CrMo4; tavlı veya normalize teslim durumunda tornalama, frezeleme, delme, taşlama ve diş açma işlemlerine uygundur. Islah edilmiş durumda malzeme daha yüksek takım aşınması oluşturur; karbür takım, yeterli soğutma ve kontrollü kesme parametreleri tercih edilmelidir.
İşleme öncesinde istenen nihai sertlik ve ölçü toleransı belirlenmelidir. Ağır kesitli veya hassas toleranslı parçalarda, kaba işleme ile ısıl işlem sonrası finisaj işleme sıralaması daha verimli sonuç sağlayabilir.
42CrMo4 kaynak yapılabilen bir çeliktir; ancak karbon ve alaşım içeriği nedeniyle sıradan yapı çelikleri gibi değerlendirilmemelidir. Özellikle ıslahlı, kalın kesitli veya yüksek dayanım istenen parçalarda kaynak, malzemenin mekanik özelliklerini etkileyebilir.
Kaynaklı imalatta malzeme kalınlığı, karbon eşdeğeri, teslim şartı, kaynak ağzı, kısıtlama derecesi ve çalışma yükleri dikkate alınmalıdır. Uygun ön ısıtma, düşük hidrojenli ilave metal, paso sıcaklığı kontrolü ve gerekirse kaynak sonrası ısıl işlem teknik olarak değerlendirilmelidir.
4140 / 42CrMo4 / 1.7225 çelik talebiniz için ürün formu, çap veya kesit ölçüsü, boy, miktar, teslim şartı, hedef sertlik veya mekanik değer, sertifika ve muayene gereksinimlerini belirtiniz. Dövme, ıslahlı, boru veya özel kalite talepleri teklif aşamasında ayrı olarak değerlendirilmelidir.
X19NiCrMo4 (1.2764), yüksek nikel içeriği sayesinde yüksek çekirdek dayanımı, tokluk, iyi parlatılabilirlik ve ısıl işlemde düşük deformasyon hedeflenen kalıp uygulamaları için kullanılan alaşımlı bir sementasyon ve takım çeliğidir.
X20Cr13 / 1.4021, sertleştirilebilir yapısı ve orta düzey korozyon direnci ile öne çıkan martenzitik paslanmaz çeliktir. Saf Çelik’te sertifikalı, sıcak haddelenmiş ve kabuk soyulmuş yuvarlak çelik formunda değerlendirilir.
30CrMoV9 / 1.7707, krom-molibden-vanadyum alaşımlı yüksek dayanımlı bir ıslah çeliğidir. Yüksek yük, darbe ve yorulma altında çalışan miller, bağlantı elemanları ve ağır makine parçaları için değerlendirilir.
3315 çelik, 3415 çelik, 14NiCr14, 14NiCr18, 15NiCr13, 1.5752, 1.5860, sementasyon çeliği, nikel krom çeliği, dişli çeliği, özel kalite çelik, yuvarlak demir
Cf53 / C53G / 1.1213, yüksek yüzey sertliği ve tok çekirdek yapısı hedeflenen parçalar için kullanılan, indüksiyon veya alevle yüzey sertleştirmeye uygun bir karbon çeliğidir. Saf Çelik’te boru formunda değerlendirilir.
11SMnPb30 / 1.0718, yüksek kükürt ve kurşun içeriği sayesinde kısa talaş oluşumu, yüksek işleme hızı ve iyi yüzey kalitesi sağlayan kurşunlu soğuk çekme otomat çeliğidir.
ST37 dikişsiz borular; genel makine imalatı, mekanik sistemler ve hassas boru uygulamalarında kullanılan sıcak mamul veya soğuk çekme karbon çeliği borulardır. Siparişte ilgili boru standardı, teslim şartı ve sertifika açıkça belirtilmelidir.
ST37 / S235JR / 1.0037 transmisyon milleri; soğuk çekme işlemiyle üretilen, hassas ölçü toleransı, düzgün yüzey ve iyi işlenebilirlik sunan yuvarlak ve altıköşe dolu çeliklerdir.
1060 / C60 / 1.0601 ve C60E / CK60 / 1.1221; yüksek karbon oranı sayesinde ısıl işlem sonrası yüksek dayanım, sertlik ve aşınma direnci sağlayan karbon çelikleridir.
1040 / C40-C40E / 1.0511-1.1186, 1045 / C45-C45E-CK45 / 1.0503-1.1191 ve 1050 / C50-C50E / 1.0540-1.1206; dayanım, işlenebilirlik ve ısıl işlem kabiliyeti arasında farklı dengeler sunan orta karbonlu çeliklerdir.
17CrNiMo6 / 18CrNiMo7-6 / 1.6587; yüksek tork, aşınma ve temas yorulması altında çalışan ağır hizmet dişli, pinyon, taç dişli ve şaftlar için kullanılan krom-nikel-molibden alaşımlı sementasyon çeliğidir.
8620 / 20NiCrMo2-2 / 21NiCrMo2 / 1.6523; sementasyon sonrası sert ve aşınmaya dayanıklı yüzey ile tok çekirdek gerektiren dişli, mil, pim ve güç aktarım parçalarında kullanılan alaşımlı sementasyon çeliğidir.
100Cr6 / 1.3505 / AISI 52100; yüksek sertlik, aşınma direnci ve yuvarlanma yorulması performansı gereken bilya, makara, rulman bileziği ve hassas mekanik parçalar için kullanılan rulman çeliğidir.
50CrV4, 51CrV4 / 1.8159 ve SAE 6150; yaprak yay, helezon yay, torsiyon çubuğu ve dinamik yüklü parçalar için kullanılan krom-vanadyum yay çelikleri ailesidir.
39NiCrMo3 / 1.6510 ve SAE 8640; yüksek dayanım, tokluk ve yorulma direnci istenen şaft, dişli, aks ve ağır hizmet tipi makine parçalarında kullanılan alaşımlı ıslah çelikleridir.
30CrNiMo8 / 1.6580; yüksek sertleşebilirlik, tokluk ve yorulma dayanımı gerektiren ağır hizmet tipi makine, şaft, dişli ve dövme parçalarda kullanılan nikel-krom-molibden alaşım çeliğidir.
4340 / 34CrNiMo6 / 1.6582; yüksek dayanım, tokluk ve sertleşebilirlik gerektiren ağır hizmet mekanik parçaları için kullanılan nikel-krom-molibden alaşım ıslah çeliğidir.
5140 / 41Cr4 / 1.7035; dayanım, işlenebilirlik ve ısıl işlem kabiliyeti sunan krom alaşım ıslah çeliğidir. Dişli, şaft, aks ve mekanik aktarım parçalarında yaygın kullanılır.
Islahlı 4140 / 42CrMo4 / 1.7225 dövme çelik; su verme ve temperleme işlemiyle yüksek dayanım, tokluk ve sertlik dengesi elde edilen, ağır hizmet mekanik parçaları için kullanılan krom-molibden alaşım çeliğidir.
ST52-3 / S355J2G3 / 1.0570; yüksek dayanım, kaynaklanabilirlik ve işlenebilirlik dengesi sunan, yuvarlak, dövme, lama ve çekme boru formlarında tedarik edilebilen yapısal çelik ailesidir.
St35.8 / P235GH, basınç ve yüksek sıcaklık şartlarında kullanılmak üzere EN 10216-2 standardına göre üretilen dikişsiz kazan ve basınç borusudur. Buhar hatları, kazanlar, ısı eşanjörleri ve enerji tesisleri için uygundur.
ST52-3 dikişsiz boru; S355J2G3 ve 1.0570 referanslarıyla bilinen, yüksek dayanım, kaynaklanabilirlik ve işlenebilirlik dengesi sunan çelik borudur. Makine imalatı, konstrüksiyon ve genel mühendislik uygulamalarında kullanılır.
ST44 dikişsiz boru; S275JR, St 44-2 ve 1.0044 adlarıyla bilinen, makine imalatı, konstrüksiyon ve genel üretim için dengeli kaynaklanabilirlik ve işlenebilirlik sunan karbon çelik borudur.
4130 / 25CrMo4 / 1.7218 dikişsiz boru; dayanım, tokluk, işlenebilirlik ve kaynaklanabilirlik dengesi istenen mekanik uygulamalar için kullanılan krom-molibden alaşımlı çelik borudur.
4140 / 42CrMo4 ve 4150 / 50CrMo4 dikişsiz borular, yüksek dayanım, sertleşebilirlik ve tokluk gerektiren makine, hidrolik ekipman ve ağır sanayi parçalarının imalatında kullanılan krom-molibden alaşımlı çelik borulardır.