1060 / C60-C60E (CK60) / 1.0601-1.1221 Karbon Çelikleri

ÜRÜN AÇIKLAMASI

1060 / C60 / 1.0601 ve C60E / CK60 / 1.1221; yüksek karbon oranı sayesinde ısıl işlem sonrası yüksek dayanım, sertlik ve aşınma direnci sağlayan karbon çelikleridir.

MALZEME BİLGİLERİ

1060 / C60-C60E (CK60) Karbon Çelikleri

SAE/AISI 1060, yüksek karbonlu ve ısıl işlem uygulanabilir bir karbon çeliğidir. Yüksek karbon oranı sayesinde uygun ısıl işlem sonrasında yüksek dayanım, sertlik ve aşınma direnci elde edilebilir. Bu nedenle aşınma, sürtünme ve mekanik yük altında çalışan makine elemanlarında değerlendirilir.

1060 ailesi içinde Avrupa referansları olarak C60 / 1.0601 ile C60E / eski CK60 / 1.1221 öne çıkar. Bu referanslar ticari olarak yakın olsa da, aynı sertifika veya aynı teslim şartı anlamına gelmez. Siparişte istenen standart, malzeme numarası, teslim şartı, kesit ölçüsü ve EN 10204 3.1 sertifika ihtiyacı açıkça belirtilmelidir.

 

Kalite Adlandırmaları ve Malzeme Numaraları

Ticari / Uluslararası Tanım Avrupa ve Eski DIN Referansı Malzeme Numarası Genel Açıklama
SAE/AISI 1060
UNS G10600
C60 1.0601 Yüksek karbonlu, ısıl işlem uygulanabilir karbon çeliği
SAE/AISI 1060 C60E
Eski DIN: CK60 / Ck60
1.1221 Daha sıkı kimyasal kalite limitleriyle tanımlanan özel kalite referansı
Özel sipariş referansı C60R
Eski DIN: Cm60
1.1223 Farklı veya daha dar bileşim şartları gerektiren özel varyant

Teknik not: C60, C60E ve C60R aynı karbon seviyesi çevresinde yer alsa da otomatik olarak birbirinin yerine kullanılmamalıdır. Özellikle fosfor, kükürt, teslim şartı ve sertifika gereksinimleri proje açısından belirleyici olabilir.

 

Kimyasal Bileşim

Aşağıdaki değerler SAE 1060 ve C60 kalite ailesi için genel referans niteliğindedir. Nihai kimyasal analiz, sipariş standardı ve EN 10204 3.1 malzeme sertifikası ile teyit edilmelidir.

Element SAE/AISI 1060 C60 / 1.0601 C60E / 1.1221
Karbon (C) %0,55 – 0,65 %0,57 – 0,65 %0,57 – 0,65
Silisyum (Si) Ürün formuna bağlı maks. %0,40 maks. %0,40
Manganez (Mn) %0,60 – 0,90 %0,60 – 0,90 %0,60 – 0,90
Fosfor (P) maks. %0,030 maks. %0,045 Daha sıkı limit; sertifikaya göre teyit edilir
Kükürt (S) maks. %0,050 maks. %0,045 Daha sıkı limit; sertifikaya göre teyit edilir

C60E/CK60 kalitesinde fosfor ve kükürt limitleri C60 veya SAE 1060 referansından daha sıkı olabilir. Bu nedenle sertifika talebi bulunan projelerde yalnızca “1060” adıyla değil, tam malzeme numarasıyla sipariş verilmelidir.

 

Teslim Şartları ve Tedarik Seçenekleri

Saf Çelik, proje gereksinimine göre 1060/C60 kalite ailesini farklı ürün formu ve teslim şartlarında değerlendirebilir:

  • Sıcak haddelenmiş yuvarlak çelikler
  • Dövme yuvarlak çelikler
  • Kabuk soyulmuş veya parlak çelik seçenekleri
  • Haddelenmiş durum (+AR)
  • Tavlanmış durum (+A)
  • Normalize edilmiş durum (+N)
  • Islah edilmiş, yani su verilmiş ve temperlenmiş durum (+QT)

Çap, boy, yüzey kalitesi, tolerans, teslim şartı ve sertifika gereksinimi teklif aşamasında teyit edilir.

 

Mekanik Özellikler

1060/C60 için mekanik özellikler; çap veya kesit, teslim şartı ve uygulanan ısıl işleme bağlı olarak değişir. Bu nedenle tüm ürün formları için tek bir çekme dayanımı veya sertlik değeri vermek teknik olarak doğru değildir.

C60 için su verilmiş ve temperlenmiş (+QT) durumdaki referans mekanik değerler, kesit büyüdükçe değişir:

Çap / Et Kalınlığı Referansı Akma Dayanımı Rp0,2 Çekme Dayanımı Rm Uzama A5
<16 mm min. 580 MPa 850 – 1000 MPa min.
16 – 40 mm min. 520 MPa 800 – 950 MPa min.
40 – 100 mm min. 450 MPa 750 – 900 MPa min.

Bu değerler C60 için belirli bir +QT referansını gösterir. Gerçek değerler, sipariş edilen çap, üretim yöntemi, kimyasal analiz ve ısıl işlem prosedürüne göre değişebilir; teklif veya sertifika değeri olarak doğrudan kullanılmamalıdır.

 

Isıl İşlem

1060/C60 çelikleri, mekanik özelliklerini büyük ölçüde ısıl işlemden alır. Hedeflenen sertlik, aşınma direnci ve tokluk seviyesine göre uygun işlem prosedürü seçilmelidir.

İşlem Genel Referans Sıcaklık Aralığı
Sıcak şekillendirme / dövme 1100 – 800°C
Normalizasyon 820 – 860°C, hava soğutma
Yumuşatma tavı 680 – 710°C, kontrollü fırın soğutması
Sertleştirme 800 – 840°C, yağ veya suyla soğutma
Temperleme 550 – 660°C, hedef özelliğe göre

Yumuşatılmış (+A) C60 için sertlik referansı genellikle maksimum yaklaşık 241 HB seviyesindedir. Nihai sertlik ve temperleme sıcaklığı, parçanın çalışma şartlarına göre ısıl işlem uzmanı tarafından belirlenmelidir.

 

İşlenebilirlik ve Kaynak Kabiliyeti

1060/C60, tavlanmış durumda torna, freze, delme ve taşlama işlemlerine uygundur. Ancak karbon oranı nedeniyle, 1040 veya 1045 gibi daha düşük karbonlu kalitelere göre daha yüksek takım aşınması ve daha dikkatli kesme parametreleri beklenmelidir.

1060/C60 çeliğinin kaynak kabiliyeti sınırlıdır. Yüksek karbon oranı nedeniyle kaynak bölgesinde sertleşme ve çatlak riski oluşabilir. Kaynak zorunlu olduğunda; proje bazlı ön tav, düşük hidrojenli sarf malzemesi, kontrollü soğutma ve gerekirse kaynak sonrası gerilim giderme işlemi onaylı kaynak prosedürüyle değerlendirilmelidir.

 

Kullanım Alanları

  • Yüksek dayanım ve aşınma direnci gereken şaftlar, pimler ve burçlar
  • Bağlantı elemanları, zincir plakaları ve mekanik aktarma parçaları
  • Yay, el aleti ve aşınan makine parçası uygulamaları
  • Bıçak, makas ve benzeri sertlik gerektiren seçilmiş endüstriyel parçalar
  • Otomotiv, tarım makinesi ve genel makine imalatı bileşenleri
  • Dövme sonrasında ısıl işlem ve talaşlı imalat uygulanacak parçalar

 

Sık Sorulan Sorular

1060 ile C60 aynı malzeme midir?

SAE 1060 ve C60 / 1.0601, karbon oranı bakımından yakın uluslararası referanslardır. Ancak siparişte tam standart, ürün formu, teslim şartı ve sertifika gereksinimi mutlaka doğrulanmalıdır.

CK60 hangi malzeme numarasıyla ilişkilidir?

Eski DIN CK60 veya Ck60 tanımı, güncel Avrupa referansında C60E ve 1.1221 ile ilişkilendirilir. C60 / 1.0601 ile ticari olarak yakın olsa da, sertifika açısından aynı kabul edilmemelidir.

1060 kaynak yapılabilir mi?

Yüksek karbon oranı nedeniyle kaynak kabiliyeti sınırlıdır. Kaynak zorunluysa uygun ön tav, düşük hidrojenli sarf malzemesi ve kontrollü soğutma içeren onaylı bir kaynak prosedürü kullanılmalıdır.

 

Saf Çelik ile Teklif Talebi

1060, C60 veya C60E/CK60 talebiniz için çap veya kesit, boy, miktar, teslim şartı, hedef sertlik veya mekanik değerler ve sertifika ihtiyacınızı paylaşabilirsiniz. Saf Çelik ekibi, projenize uygun kalite ve tedarik seçeneğinin belirlenmesinde destek sağlar.

DİĞER ÜRÜNLER